زبان فارسی 2/5

 

 

زبان فارسی 2

الف- زبان شناسی  ( 4 نمره )

 

1- یکی از فواید تمایز میان زبان و گفتار را بنویسید . 1

 

2-علّت پیدایش خطّ و نوشتار چیست ؟ 5/0

3- آیا تعداد واج ها و حروف در زبان فارسی برابرند ؟ با مثال توضیح دهید . 5/0

4- نقش اصلی ساخت واژه ی اشتقاقی چیست ؟ 5/0

5- واژه ی مشتق به چه کلمه ای گفته می شود ؟ مثال بزنید . 75/0

6- در عبارت زیر ساخت واژه های اشتقاقی و تصریفی را معیّن کنید . 75/0

 دریاچه ی خزر بزرگترین دریاچه ی جهان می باشد .

__________________________________________________________________________________

ب- دستور زبان  ( 8 نمره )

1- در هر یک از گروه اسمی زیر هسته رامشخص کنید . 5/0

الف- عامل پیشرفت اقتصادی کشور                   ب- زیباترین گل باغ

 

2- عام یا خاص بودن اسم های زیر را بنویسید . 5/0 الف- دوست               

    ب- شاهنامه

3- واژه ی گل در کدام عبارت معرفه ودر کدام عبارت اسم جنس است ؟ 5/0

الف- گل نشانه ی دوستی و مهربانی است .                    

    ب- گل را از گل فروشی خریدم .

4- ساخت اسم های زیر را تعیین کنید .   5/0 

   الف- اغراق آمیز                      ب- شاخه

5- نام آواهای واژه های زیر را بنویسید . 5/0  

الف – آب                             

  ب- باد

6- در گروه اسمی زیر وابسته های پسین را مشخص کنید و نوع آن را بنویسید. 5/0

  « برگ خشک درخت  »

 

7- نوع ترکیب های اضافی زیر ار ( تعلقی وغیر تعلقی ) مشخص کنید . 5/0

الف- دست مرگ                               

   ب- میوه ی درخت

8- در جمله ی زیر ضمیر ها را مشخص کنید و نوع آن را بنویسید . 5/0

حافظ شاعر قرن هشتم است و غزل های او بسیار دل نشین است .

9- در عبارت های زیر قید ها را شناسایی کنید و نوع آن ها را بنویسید . 1

الف- رضا آرام کتاب می خواند .                    

    ب- پدرم به سرعت روزنامه ها را جمع کرد .

 

 

10- ساده یا مرکب بودن جملات زیر را مشخص کنید . 5/0  الف- ما که رفتیم او آمد.       

ب- دوستم گفت : من او را ندیدم .

11- در جملات  مستقل زیر ، جمله ی هسته و وابسته وپیوند وابسته ساز را پیدا کنید . 5/1

 الف – اگر وقت داشتم ، به دیدنت می آمدم .                 

  ب- چون کار داشتم نیامدم .

 12- در جملات زیر چه نوع متممی به کار رفته است ؟ مشخص کنید . ( قیدی – اسمی – فعلی ) 1

الف- او در این کار مهارت دارد .                                  

  ب- در بازار همه چیز می فروشند .

__________________________________________

 ج- نگــــــارش  ( 5 نمره )

1- هر برگه یا فیش چند قسمت دارد نام ببرید . 1

  

2- چه اطلاعاتی را می توان از واژه نامه ها می توان به دست آورد ؟ 1

 

3- نقل مطالب از کتاب های مرجع به چند شیوه انجام می پذیرد ؟ توضیح دهید . 1

 

4- در لغت نامه ی دهخدا چه اطلاعاتی گرد آوری شده توضیح دهید. 1

 

5- دو شیوه ی گرد آوری مطالب برای تهیّه گزارش را نام ببرید . 5/

 

6- گزارش ها از نظر حجم چند گونه اند ؟ نام ببرید . 5/0

 د- امـــــــلـا و بــیـــــاموزیـــم   ( 3 نمره )

 1- املای برخی از کلمات زیر نادرست است درست آن ها را بنویسید . 1  ( 4 مورد )

الف- خادم سماط                     ب- قدر ونیرنگ           

 

      ج- ظهر ورقه                د- وحله ی اوّل

ه- قالب وچیره                        و- اثنا ومیان                    

  ز- عمارت وفرمانروایی      ح- سفاهت ونادانی

2- جملات زیر را ویرایش کنید . وعلت نادرستی آن را بنویسید . 1

الف- این جا از آزمایشگاه خوبی بر خوردار نیست .

 

ب- کتاب گلستان به وسیله ی سعدی نوشته شده است .

 

3- « و » مباینت یا استبعاد در نگارش چه کاربردی دارد ؟ توضیح  دهید و مثال بزنید . 1

موفق باشید .  رهبری

زبان فارسی 2/3

                                                                         با سمه تعالی

تاریخ : 28/10/85	رشته : دوم ریاضی و تجربی	امتحان : زبان فارسی 2	نام:
وقت : 60 دقیقه	دبیر: رهبری	دبیرستان :	نام خانوادگی:

الف- زبان شناسی ( 4 نمره )

1- اشتباه و خطا در ................... رخ می دهد و رفع و اصلاح آن در ............. صورت می گیرد . 5/0

2- چگونه می توانیم ثابت کنیم کر ولال ها از توانش زبانی بر خور دارند ؟  1

3- تفاوت های میان زبان وگفتار را با خط و نوشتار بنویسید . 5/1

 

4- علّت پیدایش خط و نوشتار چیست؟ وبه چه منظوری به کار گرفته شده است ؟ 1

 

__________________________________________________________________________________

ب- نگارش ( 5 نمره )

1- جمله ی زیر را ویرایش کنید . ( 4 مورد ) 1

   « آیا چگونه می توان به قول معروف بر علیه سوابق گذشته ی افرادی که نمی شناسیم عملیّات قانونی انجام وموضوع را به طور دقیق برّسی و ارزیابی کنیم . »

2- دو ویژگی از ویژگی های نوشتار معیار را بنویسید . 5/0

 

3- نوشته ی زیر ازلحاظ کونه زبان چگونه است و سه ویژگی این نوع زبان را بنویسید . 1

  « بچه غول هفت ساله ای به مدرسه رفت و چون کمی گنده بود  میز آخر نشست . خانم معلّم که آمد همه ی بجه ها بلند شدند ، ولی بچه غول همان طور سر جایش نشسته بود آخر ، کار غولها بر عکس است . خانم گفت بنشینید و بچه غول بلند شد .......

 

4- فضا سازی چیست ؟ و دو نتیجه سودمند آن را بنویسید .75/0

 

5- یکی از روشهای کلّی و عمومی تحقیق را تعریف کنید . 5/0

 

6- منظور از کتابهای مرجع چیست ؟ 25/0

_________________________________________________________________________________

ج- املا و بیاموزیم  ( 3 نمره )

1- جملات زیر را ویرایش کنید . 5/1

 الف- نقّاشی های کم نظیری به وسیله ی کمال الملک آفریده شده است .

ب- حجّاج سنگ حجر الاسود را زیارت کردند .

ج- نیروی انتظامی سارقان را دستگیر و به زندان فرستاد .

د- به کمک درس املاء و انشاء فارسی ، مهارت های زبانی خود را تقویت کنیم .

ه- به چه سبب به مدرسه نیامدی ؟

و- در کنار آن خط ، خطّ موازی ای  بکشید .

2- املای تشدید میانی با تشدید پایانی چه تفاوتی دارد ؟ برای هر کدام مثالی بزنید .

1

3- غلط های املایی را اصلاح کنید . ( 2 غلط دارد ) 5/0

  الف- اشباه و سایه ها           

 ب- عهد عتیق             

  ج- بانک ناقوس            

  د- موهش و هراس انگیز

__________________________________________________________________________________

  د- دستور (  8 نمره )

1- در جملات زیر ساختمان افعال را مشخص کنید . ( ساده – پیشوندی – مرکب ) 5/0

 الف- در راه اعتلای ارزش ها مردمی بزرگتر از ما نیز چون ما رنج برده اند .

  ب- شاهنامه سوانح زندگی ایرانیان را بهتر و زنده تر از هر تاریخی باز می گوید .

2- نهاد جمله ی زیر را مفعول قرار دهید و یک جمله ی چهار جزئی بسازید . 5/0

   « مردم از برکات صدقه آگاه شدند . »

 

3- با فعل های زیر با حفظ شخص ماضی استمراری و مضارع مستمر بسازید . 1

مضارع مستمر	ماضی استمراری	افعال
		داشتند می بخشیدند
		لغزیده ایم

4- جمله زیر را مجهول کنید . ( با حفظ زمان )  1

   _ بابک دیوان حافظ را از کتابخانه امانت گرفته است .

 

5- جمله ی مجهول زیر را معلوم کنید .( با حفظ زمان ) 1

  _ در گذشته ، محیط خانه ها و مساجد را با صنایع دستی آراسته می شد .  ( نهاد = مردم )

 

6- شخص و وجه افعال زیر را مشخّص کنید . 1

  الف- ساخته باشی                             ب- می نویسد

7- اجزای جمله زیر را نام گذاری کنید . 1                                                                                                                   

 _ عدّه ای پاییز را فصل غم واندوه می دانند .

 

8- نهاد جدا وپیوسته را در جمله ی زیر مشخص کنید . 1

    _ سرانجام پاییز هم چون دیگر فصل ها با وداع می کند و جای خود را به زمستان می دهد .

9- نوع زمان افعال زیر را مشخص کنید و سپس افعال کمکی آن را مشخص کنید . 1

    الف- دریافته است :                                    ب-  داشتیم می رفتیم :

 

      موفق باشید   رهبری

زبان فارسی 2/2

زبان فارسی 2    

 

 

نگارش  ( 5 نمره)

1- گونه ی زبان کودکانه چیست ؟ 5/0

 

2- چه موقع یک مقاله تحقیقی ارزشمند است ؟ 25/0

3- کتابخانه ها به چه شیوهای اداره می شوند ؟ 25/0

4- فهرست ها چند نوع هستند بیان کنید ؟ 5/0

 

5- در فرهنگ دهخدا در علامت قلاب      

 و علامت کمانک (     )  کدام اطلاعات از کلمه را به ما داده است ؟ 5/0

 

6- چهار مرحله از مراحل تهیه مقاله به ترتیب نام ببرید ؟ 1

 

7- مقاله های تحلیلی را تعریف کنید ونمونه ای را نام ببرید ؟ 1

 

8- سه نوع گزارش را از نظر موضوع - اندازه- تهیه و.....نام ببرید ؟ 75/0

9- فیش یا برگه چیست ؟ 25/0

  دستور ( 8 نمره)

1- درعبارت زیر نهاد و گزاره و اجزای گزاره را مشخص کنید ؟ 1

  « خانه ی فرهنگ شوروی کنگره ی  نویسندگان را بر پا کرده بود.»

 

2- درمتن زیر فعل های مشخص شده را از نظر ساختمان و زمان بررسی کنید.1

« در خانه ای باز شد و پهلوان شال پهنی را که به کمر بسته بود  با ز کرد وزیر لب دعا می خواند مردم پهلوان شهر خود را دوست داشتند.

3-ویژگی اسمی وا ژه ی ( کتابخانه ) را در جمله ی زیر تعیین کنید . ( ساخت - شناس .ناشناس)5/0

  « کتابخانه ی فردوسی در خیابان ولیعصر در تهران واقع شده است.»

 

4- در جمله زیر یک گروه اسمی پیدا کنید و وابسته های پیشین وپسین آن را بنویسید و نمودار پیکانی آن را رسم کنید.

   « زیبا ترین داستان شاهنامه ی فردوسی متعلق به رستم و سهراب است.»

5- در عبارت زیر ترکیبهای اضافی را پیدا کنید و نوع آن را بنویسید . ( تعلقی و غیر تعلقی )

   « از صبح در کتابخانه ی دانشکده سرگرم شدم برخی کلمات وجملات بر سینه ی دیوار نصب شده بودند.»

6- در جمله زیر ضمیر و مرجع آن را مشخص کنید .5/0

  « جوان در واپسین دم خود را به او می شناساند.»

7- در عبارت زیر شبه جمله را تعیین کنید . 25/0

  « اما  افسوس که از نشستن و دست روی دست گذاشتن کاری ساخته نیست.»

8- در جمله های مرکب زیر جمله هسته و جمله وابسته را مشخص کنید .1

الف- قدرتی به من بخشا تا روح خود را بی نیاز کنم.                          

 ب-توانی به من عطا فرما که هیچ گاه چیزی از بینوایی نستانم.

 

9- در جمله زیر گروه ها ی قیدی را پیدا کنید ونوع آنها را بنویسید .1  

  « غرفه ی کتاب ها  غالبا" به زبان فارسی می باشد و مربوط به دوره ی صفویه در شیراز است.»

 

10-ساخت کلمات مشخص شده در عبارت زیر چیست 5/0

      « در ده سالگی حرف زدن را آموختم وهمیشه به کمک معلمم نیازمند بودم.»                                                          

     زبان شناسی  ( 4نمره)

1- نقش اصلی ساخت واژه ی اشتقاقی چیست ؟ 25/0

2- در کدام یک از ساخت واژه های زیر وند اشتقاقی و در کدام یک وند تصریفی به کار رفته است ؟ 5/0

     الف- ساختمان                                      ب- بهترین

3- تعداد واج های کلمات زیر را بنویسید .   5/0                

   الف-  الهام                 

   ب- دوست

4- تعداد هجا های کلمات زیر را بنویسید . 5/0                  

   الف- باریک بین                

  ب- سود مند

5-  حرف  « و »  نماینده ی چند واج است ؟توضیح دهید ومثال بزنید .  75/0

6- کلمات مشتق مرکب چیست ؟مثال بزنید . 5/0

 

7- زبان چیست وبا گفتار چه تفاوتی دارد ؟ 5/0

8- چرا لنسان خط و نوشتار را اختراع کرد وبه چه منظور به کار گرفت ؟ 5/0

 

   املا وبیاموزیم ( 3 نمره )

1- برای کلمه ی « صغر » دو هم خانواده بنویسید .5/0

 2- جملات زیررا ویرایش کنید .1

   الف- برادرت آمد من آن را در کتابخانه دیدم .

   ب-  باید از زشتی ها پرهیز و مبارزه کرد .

  ج- رستم در شاهنامه پهلوان قوی ای توصیف شده است .

  د- کتاب گلستان به وسیله ی سعدی شیرازی نوشته شده است .

3- برای کلمه ی « اسیر » و « ثواب » یک گروه کلمه بیاورید.5/0

4- جمله ی زیر را به صورت جمله کوتاه و بی فعل باز نویسی کنید . 25/0

  یک مسلمان هرگز دروغ نمی گوید .

5- کدام کلمات از نظر املایی غلط است صحیح آن را بنویسید.  75/0

الف) موضعان اوراق                             

   ب)خان نعمت بی دریغ                            

    ج)نغز و دل کش

   د) زهر ورقه                                      

  ه) خادم سماط                                     

     و)متبوع و فرمانروا

                                            «   موفق باشید رهبری  »

ادبیات 2

                

ادبیات 2

الف- بیان معنی شعر ونثر   (  6نمره )

1- نماند از معاصی منکری که نکرد .  25/0

2- آن را در کروج پیدا کرد . 25/0

3- یکی از حضّار که کبّاده ی شعر وادب می کشید . 5/0

4- الهی عبدالله عمر بکاست ولی عذر نخواست . 5/0

5- به نام خدای جهان آفرین            بینداخت شمشیر را شاه دین 5/0

6- واز سایه های آبی،خارهای سرخ بر اجساد به جا مانده و طعمه ی عقاب و زاغ شده ،فرو ریخت .5/0

 

7- از قضا آیینه ی چینی شکست            خوب شد اسباب خود بینی شکست  5/0

 

8- عطا از خلق چون جویی ، گر او را مال ده گویی 5/0

9- ساز او باران ،سرودش باد / جامه اش شولای عریانی ست /  75/0

10 دری که به باغ بینش ما گشودهای / هزار بار خیبری تر است / مرحبا به بازوان اندیشه و کردار تو /75/0

 

11- سرکش مشو که چون شمع از غیرتت بسوزد                دلبر که در کف او موم است سنگ خارا   1

 

________________________________________________________________________________

ب-  معنی لغات مشخص شده را بنویسید . ( 2نمره )

1- حنجره اش دو تنبوشه داشت .                            2- هر چه کم داشت از کومه های گیله مردان جمع می کرد .

3- پس از پایان موعظه از هر سو رقعه ها فرستادند .  4- بی زلّت وبی گناه محبوسم .

5- باید با صفات مذموم اخلاقی مبارزه کرد .             6- پلنگی را بالای نطعی انداخته بودند .

7- زن های خوشه چین دو تا جوال با خود آورده بودند   8-  هنگامی که قدح آب را نزدیک او می برند نتواند ظرف را بگیرد .

_________________________________________________________________________________

ج- دانش های ادبی  ( 3 نمره )

1- پدر داستان نویسی ایران چه کسی است ؟ نخستین مجموعه ی داستان های کوتاه او چه نام دارد ؟ 5/0

2- مشخصات شعر سپید را بنویسید ؟ ( 2 مورد  ) 5/0

3- آثار زیر از چه کسانی است ؟ 5/0                  

آواها وایما ها :                      

    شب خوانی :

 

 

4- بارز ترین آرایه ی ادبی در بیت زیر را مشخص کنید . 1

دی می شد و گفتم صنما عهد به جای آر                 گفتا غلطی خواجه در این عهد وفا نیست .

 

5- واج آرایی در مصراع زیر در کدام صدا می باشد ؟   « صدای سنگین سکوت در سر سرا پیچیده بود . » 5/0

د- درک مطلب   ( 4 نمره )

1- با توجه به شعر زیر پاسخ دهید . 3 نمره

خشک آمد کشتگاه من / در جوار کشت همسایه / گرچه می گویند : می گریند روی ساحل نزدیک / سوگواران در میان سوگواران / قاصد روزان ابری ،داروگ ، کی می رسد باران ؟ / بربساطی که بساطی نیست / در درون کومه ی تاریک من که ذرّهای باآن نشاطی نیست / و جدار دنده های نی به دیوار اتاقم دارد از خشکیش می ترکد .

الف- اعتقاد مردم را راجع به داروگ بیان کنید .

ب- منظور از کشتگاه من و کشت همسایه چیت ؟

ج- مصراع اول به چه نکته ی سیاسی  کشور اشاره دارد ؟

د- شاعر خانه ی خود را چگونه توصیف کرده است ؟

ه – بر بساطی که بساطی نیست یعنی چه ؟

و- باران نماد چیست ؟

2- با توجّه به بیت " نشسته ام در انتظار این غبار بی سوار          دریغ کز شبی چنین سپیده سر نمی زند "  مصراع اول کنایه از چیست ؟ 5/-

3- در مصراع " زیزدان دان نه از ارکان که کوته دیدگی باشد " مقصود از ارکان چیست ؟ 5/0

_______________________________________

ه-  خود آزمایی ( 4 نمره )

1- مقصود از پیام آشنا و آشنا در بیت زیر چیست ؟

همه شب در این امیدم که نسیم صبح گاهی                     به پیام آشنایی بنوازد آشنا را

2- چرا مجید مجیدی نام فیلم نامه خود را « بچه های آسمان » نامیده است ؟

3- در غزل سعدی مقصود از « مجمعی که شاهدان دو عالم » در آن گرد مآیند چیست ؟

4- مقصود از اصطلاحات زیر را بنویسید .     الف- مثل شاخ شمشاد :                  ب- باب دندان :

5- با توجه به شعر انتظار چه شباهتی میان جنگ بدر و قیام مهدی ( عج ) وجود دارد ؟

 

6- « گون » و« نسیم » در شعر سفر به خیر نماد چه کسانی است ؟

7- در عبارت « مبحث حروف اضافه » چه ایهامی وجود دارد ؟

8- مقصود از بیت « خورده قسم اختران به پاداشم / بسته کمر آسمان به پیکارم » چیست ؟

 

_________________________________________________________________________________

و- شعر حفظی – (  1 نمره  )

در اشعار زیر نقطه چین ها را پر کنید .

 عشق شوری در نهاد ما نهاد                     جان ...............................

قایقی خواهم ساخت / خواهم انداخت به آب / دور ............................................                                                                                                                 

  موفق باشید .