باسمه‌تعالي

 

سوالات امتحان نيم سال اول درس : ادبيات فارسي 2

مدت امتحان : 70 دقيقه

 

رديف

سؤالات

الف

معني و مفهوم ابيات و عبارات زير را به نثر روان فارسي بنويسيد :

1ـ دل اگر خداشناسي همه در رخ علي بين           به علي شناختم من ـ به خدا قسم ـ خدا را

2ـ بدين زور و زر دنيا چو بي عقلان مشو غره         كه اين آن نوبهاري نيست كش بي مهرگان بيني

3ـ مي بهشت ننوشم ز جام ساقي رضوان          مرا به باده چه حاجت كه مست بوي تو باشم

4ـ شمعيم و خوانده ايم خط سرنوشت خويش         ما را براي سوز و گداز آفريده اند

5ـ از جام عافيت مي نابي نخورده ام          وز شاخ آرزو گل عيشي نچيده ام

6ـ تهمتن بر آشفت و با توس گفت          كه رهام را جام باده ست جفت

7ـ در اواخر عمر با بنده مألوف بودند و كاسه و كوزه يكي شده بوديم .

8ـ بر حريف مغلوب كه تسليم اختيار كرده و مخذول و نالان استرحام مي كرد ، رحم نياورد .

9ـ و سخن خود را با اشاراتي از فنون مختلف تفسير و حديث و غيره چاشني مي داد.

10ـ به پاي تو مي گريم ، با اندوهي والاتر از غم گزايي عشق و با چشماني يتيم نديدنت .

ب

معني لغت :

1ـ فلك باخت از سهم آن جنگ رنگ .

2ـ آن را در كروج لايي دسته هاي برنج پيدا كرد .

3ـ و آن آرزوي درهم شكستن محدوديت بشري است پاي بند تن ، دست يافتن به رهايي و عروج .

4ـ صفحه سفيدي را باز مي كرد و ارتجالاً انشايي مي ساخت .

5ـ هنوز جرزها و سرديوارهايي برپاست كه به دقت حجاري شده .

6ـ پس از نماز عشا به انواع اوراد و ادعيه مي پرداخت .

7ـ مليجك اين طرف و آن طرف مي دويد و اشتلم مي كرد .

8ـ به رسم معموله همه ساله همه اعاظم اهل اردو و تمام ملتزمين حاضر بودند .

ج

آرايه هاي ادبي :

1ـ نام نويسندگان اين آثار را بنويسيد .  كارگران دريا ـ ارغنون ـ شبگير

2ـ رهي معيري در سرودن غزليات خود از كدام شاعر پيروي مي كرد ؟

3ـ شعر معاصر به چند دسته تقسيم مي شود ؟ نام ببريد .

4ـ داستان كوتاه در ايران با چه مجموعه اي آغاز شد ؟

5ـ در هر يك از ابيات زير چه آرايه اي وجود دارد ؟

الف) هنگام تنگدستي در عيش كوش و مستي              كاين كيمياي هستي قارون كند گدار را

ب) محبوسم و طالع است منحوسم                غمخوارم و اختر است خونخوارم

د

درك مطلب :

الف) آيا از سرزمين تو بود كه فرشتگان          سروده هاي صلح و شادي انسان را براي چوپانان خواندند ؟

1ـ مقصود از « سروده هاي صلح و شادي » و « چوپانان » چيست ؟

 

 

رديف

سؤالات

 

ب) ما اين را از گذشته به ارث مي بريم

و امروز چهره شيلي بزرگ شده است

پس از پشت سرگذاشتن آن همه رنج

1ـ مقصود از جمله ي « ما اين را از گذشته به ارث مي بريم » چيست ؟

ج) و پيدا نكردم در آن كنج غربت

به جز آخرين صفحه دفترت را

همان دستمالي كه پيچيده بود

در آن مهر و تسبيح و انگشترت را

همان دستمالي كه پولك نشان شد

و پوشيد اسرار چشم ترت را

1ـ پولك نشان شدن دستمال نشانه چيست ؟

2ـ مقصود از كنج غربت چيست ؟

3ـ شاعر آخرين برگ دفتر شهيد را چه مي داند و آن را چگونه توصيف مي كند ؟

د) بر بساطي كه بساطي نيست

در درون كومه تاريك من كه ذره اي با آن نشاطي نيست

و جدار دنده هاي ني به ديوار اتاقم دارد از خشكيش مي تركد

چون دل ياران كه در هجران ياران

قاصد روزان ابري داروگ ، كي مي رسد باران ؟

1ـ مقصود از مصراع اول چيست ؟

2ـ باران نماد چيست ؟

3ـ شاعر ني هاي اتاقش را به چه مانند كرده است ؟

ج

خود آزمايي :

1ـ در عبارت « پيش از تو هيچ خدايي را نديده بودم ... » كلمه خدا به چه معناست ؟ 

2ـ در انتظار غبار بي سوار نشستن كنايه از چيست ؟

3ـ در جمله « مردم اين جزيره از اشراف فارس هستند » واژه فارس به چه معناست ؟

4ـ دو اثر از دكتر شريعتي نام ببريد ؟

5ـ مقصود از اصطلاحات زير چيست ؟

كميتش لنگ بود    ـ سماق مكيدن

6ـ از عرش به فرش آمدن كنايه از چيست ؟

7ـ عبارت « شلخته دور كنيد تا چيزي گير خوشه چين ها بيايد » به چه معناست ؟

8ـ عبارت كنايي « دندان به دندان خاييدن » يعني چه ؟

9ـ مقصود از بيت مقابل چيست ؟         « خورده اختران قسم به پاداشم         بسته كمر آسمان به پيكارم »

 

جمع نمرات : 20